Gün sonunda çorapların bacakta iz bırakması çoğu kişi için sıradan bir durum gibi görülüyor. Ancak izin derinleşmesi, uzun süre kaybolmaması ve şişlikle birlikte ortaya çıkması bazı sağlık sorunlarının işareti olabilir.

Merve Kantarcı Çulha'ya açıklamalarda bulunan İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Rıdvan Sivritepe, çorap izinin ne zaman önemsenmesi gerektiğini ve ödeme eşlik eden hangi belirtilerin ciddi hastalıklara işaret edebileceğini anlattı.

Çorabın bacakta hafif bir iz bırakması çoğu zaman tek başına bir hastalık anlamına gelmez. Özellikle günün ilerleyen saatlerinde, uzun süre ayakta kalındığında veya oturulduğunda çorabın lastiğinin cilde baskı yapması oldukça normaldir. Ancak iz belirgin ve derinse, çorap çıkarıldıktan sonra uzun süre kaybolmuyorsa veya beraberinde bacaklarda ve ayak bileklerinde şişlik varsa burada ödem dediğimiz sıvı birikiminden söz edebiliriz. Ödem vücudun dokularında normalden fazla sıvı birikmesidir.

Uzun süre hareketsiz kalmak, fazla tuz tüketmek, sıcak hava ve bazı ilaçlar geçici ödeme neden olabilir. Bunun yanında kalp, böbrek, karaciğer veya toplardamarlarla ilgili bazı hastalıklar da ödeme yol açabilir. Dolayısıyla önemli olan yalnızca çorabın iz bırakması değil, izin ne kadar belirgin olduğu ne kadar sürdüğü ve başka hangi belirtilerin eşlik ettiğidir.

[Üye Olmadan Linkleri Göremezsiniz. Lütfen Üye Olmak için TIKLAYIN...]

Burada hastanın genel durumuna ve ödemin özelliklerine birlikte bakmak gerekir. Örneğin sabah uyandığında belirgin olmayan, gün içinde özellikle ayakta kalmakla artan ve akşam saatlerinde daha fazla hissedilen hafif ayak bileği şişlikleri çoğu zaman yerçekimi ve toplardamar dolaşımıyla ilişkili olabilir. Buna karşılık ödemin giderek artması, her iki bacakta belirgin hale gelmesi, parmakla bastırıldığında çukur oluşması ve çukurun bir süre kalması daha dikkatli değerlendirme gerektirir.

Özellikle beraberinde nefes darlığı, çabuk yorulma, gece nefes almakta zorlanma, idrar miktarında belirgin değişiklik, karında şişlik veya hızlı kilo artışı varsa kalp, böbrek ya da karaciğer hastalıkları açısından değerlendirme yapılmalıdır... Burada önemli bir noktanın altını çizmek gerekir.. Çorap izi tek başına kalp, böbrek veya karaciğer yetmezliği tanısı koydurmaz. Tanı hastanın öyküsü, fizik muayenesi ve kan ve idrar testleri ile konulur.

[Üye Olmadan Linkleri Göremezsiniz. Lütfen Üye Olmak için TIKLAYIN...]

Ödemin tek taraflı mı, iki taraflı mı olduğu hekim açısından oldukça değerli bir bilgidir. Tek bacakta yeni başlayan şişlik ve ödem o bacağın toplardamarlarında pıhtı oluşması, toplardamar yetmezliği, lenf dolaşım bozukluğu, enfeksiyon veya travma gibi daha çok bölgesel nedenleri düşündürür.

Özellikle ani başlayan, ağrılı, sıcaklık ve kızarıklığın eşlik ettiği tek taraflı bacak şişliklerinde toplardamar pıhtısı mutlaka akla gelmelidir...

İki bacakta birden görülen ödem ise uzun süre ayakta kalma veya hareketsizlik gibi daha basit nedenlerden kaynaklanabileceği gibi kalp, böbrek ve karaciğer hastalıkları, toplardamar yetmezliği veya bazı ilaçların yan etkileriyle de ilişkili olabilir.

Ödemin günün hangi saatinde arttığı da bize ipucu verebilir. Gün boyunca ayakta kalmakla artıp gece dinlenmeyle azalan bacak ödemleri daha çok yerçekimi ve toplardamar dolaşımıyla ilişkili olabilir. Buna karşılık sabahları göz çevresinde veya yüzde belirgin şişlik gibi farklı bir dağılım görülmesi böbrek hastalıkları açısından değerlendirmeyi gerektirebilir. Ancak bunlar tanı koydurucu bulgular değil, yalnızca değerlendirmeyi yönlendiren ipuçlarıdır.

[Üye Olmadan Linkleri Göremezsiniz. Lütfen Üye Olmak için TIKLAYIN...]

Evde yapılabilecek en basit değerlendirmelerden biri parmakla bası testidir. Ayak bileğinin veya kaval kemiğinin ön yüzündeki şiş bölgeye parmakla birkaç saniye bastırıldığında çukur oluşuyor ve parmak çekildikten sonra bu çukur bir süre devam ediyorsa buna çukurlaşan ödem diyoruz.

Ayrıca kişi iki bacağını karşılaştırabilir, şişliğin tek taraflı mı yoksa iki taraflı mı olduğunu gözlemleyebilir ve sabah akşam arasında belirgin bir değişiklik olup olmadığına bakabilir... Ancak evde yapılan bu kontroller yalnızca fikir vermelidir tanı amacı taşımaz.

Özellikle tek bacakta aniden gelişen şişlik, ağrı, kızarıklık veya ısı artışı; yeni başlayan nefes darlığı ya da göğüs ağrısı, kısa sürede belirgin kilo artışı, idrar miktarında ciddi azalma, yaygın vücut şişliği ile birlikte bacaklarda hızla artan ödem varsa tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.

Kısacası, çorabın bacakta iz bırakması çoğu zaman tek başına endişe verici değildir. Ancak iz kalıcı ve belirgin hale gelmişse, bacakta gözle görülür şişlik varsa veya bu duruma başka belirtiler eşlik ediyorsa, basit bir çorap izi olarak değerlendirmek yerine altta yatan nedeni araştırmak gerekir.

Vücudumuzdaki küçük değişiklikler bazen bize daha büyük bir sağlık sorunu hakkında önemli ipuçları verebilir.